Cổ phiếu ESOP là gì? Cách thức hoạt động của ESOP

Cổ phiếu ESOP là gì?

ESOP – Kế hoạch sở hữu cổ phiếu cho nhân viên (Employee stock ownership plan) đề cập đến một kế hoạch lợi ích của nhân viên nhằm cung cấp cho nhân viên quyền sở hữu cổ phần trong công ty.

Người sử dụng lao động phân bổ một tỷ lệ cổ phiếu nhất định của công ty dành cho mỗi nhân viên đủ điều kiện mà không có chi phí trả trước. Việc phân phối cổ phiếu có thể dựa trên mức lương của nhân viên, điều khoản dịch vụ hoặc một số cơ sở phân bổ khác.

Cổ phần cho kế hoạch sở hữu cổ phiếu của nhân viên được giữ trong sự tin tưởng về sự an toàn và tăng trưởng cho đến khi nhân viên đó rời công ty hoặc nghỉ việc. Sau khi họ rời đi, cổ phiếu được mua lại và do đó được trả lại cho công ty để phân phối tiếp cho các nhân viên khác.

Một cổ phiếu ESOP đầu tư vào công ty của người sử dụng lao động. Mục tiêu của kế hoạch là gắn lợi ích của người lao động với lợi ích của cổ đông công ty. Bằng cách trao cho nhân viên một phần trong công ty, nhân viên chuyển từ chỉ là một nhân viên trở thành chủ sở hữu của công ty. Các kế hoạch thúc đẩy nhân viên làm những gì tốt nhất cho cổ đông, vì họ cũng là cổ đông.

Các công ty có đa số nhân viên được gọi là công ty do nhân viên làm chủ và tương tự như các hợp tác xã công nhân. Sự khác biệt với kế hoạch sở hữu cổ phiếu của nhân viên, so với kế hoạch sở hữu cổ phiếu của nhà lãnh đạo, là với ESOP, vốn của công ty không được phân phối đồng đều. Nhân viên cấp cao được phân bổ nhiều cổ phần hơn so với nhân viên cấp thấp hoặc nhân viên mới được thuê, và do đó, những nhân viên sau này thực hiện ít quyền biểu quyết hơn tại các cuộc họp cổ đông.

Cách thức hoạt động của phát hành cổ phiếu ESOP là gì?

Khi một công ty muốn phát hành cổ phiếu ESOP, thì công ty đó phải tạo ra sự tin tưởng để đóng góp cổ phiếu mới từ cổ phiếu của công ty hoặc tiền mặt để mua cổ phiếu hiện có. Các khoản đóng góp vào quỹ tín thác này được khấu trừ thuế theo các giới hạn nhất định. Các cổ phiếu sau đó được phân bổ cho tất cả các tài khoản cá nhân của nhân viên.

Công thức phân bổ phổ biến nhất là theo hệ số lương, số năm làm việc hoặc cả hai. Nhân viên mới thường tham gia kế hoạch và bắt đầu nhận được phân bổ của họ sau khi họ đã hoàn thành ít nhất một năm phục vụ.

Cổ phần trong một ESOP được phân bổ cho nhân viên phải được trao trước khi nhân viên được quyền nhận chúng. Khi nhân viên là thành viên của ESOP rời khỏi công ty, họ phải nhận được cổ phần của mình. Các công ty tư nhân phải mua lại cổ phiếu của nhân viên nghỉ việc với giá trị thị trường hợp lý trong vòng 60 ngày kể từ ngày nhân viên đó rời đi. Các công ty tư nhân phải đánh giá cổ phiếu của họ hàng năm để xác định giá cổ phiếu. Khi một số nhân viên lâu năm rời công ty và giá cổ phiếu đã tích lũy đáng kể, công ty cần đảm bảo có đủ tiền để trả cho tất cả các khoản mua lại cổ phần.

Lợi ích của cổ phiếu ESOP là gì?

Tạo cho người lao động quyền lợi về thuế

Một trong những lợi ích của ESOP là các lợi ích về thuế mà nhân viên được hưởng. Nhân viên không phải trả thuế cho các khoản đóng góp cho ESOP. Nhân viên chỉ bị đánh thuế khi họ nhận được phân phối từ ESOP sau khi nghỉ hưu hoặc khi họ rời công ty.

Bất kỳ khoản lãi nào được tích lũy theo thời gian đều bị đánh thuế là lãi vốn. Nếu họ chọn nhận các khoản phân phối tiền mặt trước tuổi nghỉ hưu bình thường, các khoản phân phối sẽ bị phạt 10%.

Giúp mức độ gắn kết của nhân viên tăng cao hơn

Các công ty có ESOP tại chỗ có xu hướng nhận thấy sự tham gia và gắn bó của nhân viên cao hơn. Nó cải thiện nhận thức của nhân viên khi họ có cơ hội tác động đến các quyết định về sản phẩm và dịch vụ. Nhân viên có thể nhìn thấy bức tranh lớn về các kế hoạch tương lai của công ty và đưa ra đề xuất về loại hướng đi mà công ty muốn thực hiện. ESOP cũng làm tăng niềm tin của nhân viên đối với công ty.

Kết quả tích cực cho công ty

ESOP không chỉ mang lại lợi ích cho nhân viên mà còn mang lại kết quả tích cực cho công ty. Theo Nghiên cứu do Đại học Rutgers so sánh ESOP, việc áp dụng ESOP đã dẫn đến tăng trưởng doanh số 2,4% hàng năm, tăng trưởng việc làm hàng năm 2,3% và tăng khả năng tồn tại của công ty.

Hạn chế của cổ phiếu ESOP là gì?

Thiếu đa dạng hóa

Nhân viên là thành viên của ESOP tập trung tiền tiết kiệm hưu trí của họ vào một công ty duy nhất. Việc thiếu đa dạng hóa này đi ngược lại nguyên tắc của lý thuyết đầu tư khuyên các nhà đầu tư đa dạng danh mục đầu tư của mình vào các công ty, ngành và địa điểm khác nhau.

Tệ hơn nữa, nhân viên khóa tiền tiết kiệm của họ vào cùng một công ty mà họ phụ thuộc vào tiền lương, tiền công, bảo hiểm và các lợi ích khác. Nếu công ty sụp đổ, người lao động đối mặt với nguy cơ mất cả thu nhập và tiền tiết kiệm của họ.

Ví dụ như sự sụp đổ của Enron và WorldCom, nơi nhân viên mất phần lớn tiền tiết kiệm khi nghỉ hưu.

Giới hạn nhân viên mới hơn

ESOP có cách hoạt động làm hạn chế quyền lợi cho những nhân viên mới. Những nhân viên đã đăng ký kế hoạch sớm hơn được hưởng lợi từ việc tiếp tục đóng góp vào kế hoạch, mang lại cho họ nhiều quyền biểu quyết hơn.

Tuy nhiên, điều này lại khác đối với những nhân viên mới. Do đó, các nhân viên mới có ít cơ hội tham gia vào các quyết định quan trọng trong các cuộc họp chung thường niên và các diễn đàn khác.

Pha loãng

Quyền sở hữu cổ phiếu trong ESOP bị suy giảm, có nghĩa là nó làm giảm tỷ lệ sở hữu mà mỗi cổ phiếu nắm giữ. Khi có nhiều nhân viên tham gia vào công ty, họ sẽ được chia cổ phần vào tài khoản của họ trong kế hoạch. Điều này làm giảm tỷ lệ cổ phần tổng thể mà các thành viên lớn tuổi nắm giữ trong kế hoạch. Việc pha loãng cũng ảnh hưởng đến quyền biểu quyết, vì những nhân viên có quyền biểu quyết cao, do có số lượng cổ phiếu cao hơn, cuối cùng sẽ bị giảm quyền biểu quyết sau khi một thành viên mới được kết nạp.

Kết luận

Qua bài viết này chắc hẳn bạn đã hiểu rõ về cổ phiếu ESOP là gì? ESOP nói chung có lợi cho cả công ty và nhân viên. Họ có thể thúc đẩy một nền văn hóa chủ sở hữu nhân viên mạnh mẽ, coi trọng đào tạo, giáo dục, đổi mới và tìm ra các giải pháp sáng tạo.

Đó có thể là một thành phần rất quan trọng của chiến lược nghỉ hưu. Tuy nhiên, điều quan trọng cần nhớ là họ hoàn toàn tập trung vào cổ phiếu của một công ty duy nhất. Nhưng chiến lược đa dạng hóa mới là chìa khóa khi đầu tư dài hạn, vì vậy, bạn nên xem xét các tùy chọn bổ sung cho danh mục của mình.

Giải pháp an toàn cho các nhà đầu tư mới 

Trong trường hợp thiếu kinh nghiệm và kiến thức nền tảng, các nhà đầu tư F0 có thể cải thiện kỹ năng thông qua việc tự học. Tuy nhiên, cách hiệu quả nhất là kết nối với một cố vấn tài chính chuyên nghiệp để hỗ trợ đường dài.

Cố vấn đầu tư là những người có kinh nghiệm, thành công và đã được chứng minh về năng lực. Người này sẽ giúp khách hàng lập kế hoạch đầu tư tổng thể, thiết kế danh mục, tư vấn và quản lý rủi ro. Cùng với đó là tư vấn chi tiết từng loại hình đầu tư hợp pháp trên thị trường. Bạn có thể tìm kiếm các chuyên gia phù hợp qua Phố Đầu Tư. Mọi thông tin thắc mắc xin vui lòng liên hệ qua địa chỉ dưới đây.

Liên hệ Cố vấn Đầu tư: 

• Số điện thoại: 090 440 8006
• Form đăng ký: Phố Đầu Tư